لزوم طرح توجیهی برای طرح ها

مطالعه امکان پذیری معمولا از طریق یک گزارش طرح توجیهی انجام می شود. این گزارش که معادل عبارت انگلیسی Feasibility Study Report می باشد عبارت از گزارشی است که در آن توجیه پذیری بازاری، فنی و مالی یک طرح مورد بررسی قراری گیرد. هر یک از این ابعاد باید با دقت بالایی مطالعه و بررسی شوند.

در واقع طرح توجیهی که توجیه اقتصادی هدف اصلی آن می باشد عبارت از مجموعه مطالعات و محاسباتی است که برای یک طرح یا ایده انجام می شود تا امکان پذیری و به صرفه بودن آن مشخص شود. در ادامه بخش های مختلف طرح توجیهی توضیح داده می شود.

بخش بازار

هر طرح یا پروژه ای که مد نظر داریم، حتما باید شامل ارائه یک محصول یا خدمات باشد. به دلیل اینکه این محصول یا خدمات حاصل از طرح در بازار ارائه می شوند، باید تمایلات مصرف کننده مد نظر به دقت بررسی شوند و در نهایت هدف مورد نظر مطالعه شود. برخی از مواردی که در مطالعه بازار طرح توجیهی اهمیت دارند شامل تعیین آمار مربوط به میزان واردات، تولید، تقاضا، صادرات و مصرف مربوط به محصول طرح در سال های مختلف در شهر، استان، کشور و منطقه و همچنین پیشبینی این موارد برای سالهای آتی می باشد.

برای پیشبینی تقاضا در بازار دو مورد مهم عبارت از دسترسی به آمار و اطلاعات مد نظر و همچنین بررسی انواع محصولات مصرفی، واسطه ای و سرمایه ای می باشند. همچنین برای پیشبینی تقاضای محصول روش های مختلفی از قبیل روش تداوم روند گذشته، روش مصرف سرانه، روش ضریب مصرف، فرآیند مارکو و روش روند متغیر ارائه شده است.

در روش تداوم روند گذشته فرض بر این است که فرآیند تغییر پارامتر مثل سالهای قبل خواهد بود و در صورت در دسترس بودن اطلاعات سال گذشته، پیشبینی به راحتی صورت می گیرد. در روش مصرف سرانه تقاضا بر اساس متوسط نرخ رشد سرانه و نرخ رشد جمعیت پیشبینی می شود. در روش ضریب مصرف که مربوط به کالاهای واسطه ای است، پیشبینی تقاضای محصول بر اساس ضریب مصرف محصول و پیشبینی تولید کالا صورت می گیرد.

در روش فرآیند مارکو برای کالاهای جدید یا نوع خاصی از کالاها است، از نظر سنجی استفاده می شود. به همین دلیل روش هایی همانند پرسشنامه، مطالعه میدانی و یا مصاحبه و نظرسنجی بمنظور پیشبینی تقاضای کالا استفاده می شود. همچنین روش تغییر متغیر بیشتر در وضعیت های تحول شرایط اقتصادی و اجتماعی و همچنین تحول الگوهای مصرفی ناشی از آنها کاربرد دارد و در گزارش طرح توجیهی، ارتباط و مقایسه بین روند محصول از طریق رابطه همبستگی نشان داده می شود.

بخش فنی

در توجیه پذیری فنی که دومین بخش از مطالعه توجیه پذیری می باشد، امکان اجرای طرح مورد بررسی قرار می گیرد. به همین منظور در ابتدا بررسی های لازم در زمینه چگونگی اجرای طرح ارائه می شود که فاز 1 طراحی انجام گرفته نام دارد. این بخش اطلاعات کلی دارد و شامل اطلاعات بسیار جزئی همانند مشخصات محل اجرای طرح، مراحل عملیات ساختمانی، ظرفیت، دستگاه ها و تجهیزات مورد نیاز برای تولید، تاسیسات و سایر موارد ریزی می باشد که به عنوان هزینه ثابت یا capex شناخته می شوند.

در این مرحله کل اطلاعات فنی اجرای طرح در مراحل مختلف احداث تا بهره برداری به دست می آید و اطلاعاتی از قبیل هزینه سرمایه ثابت، هزینه های قبل از بهره برداری و سرمایه در گردش به منظور گرفتن تسهیلات به موسسات مالی همانند بانک ها ارائه می شود. همچنین هزینه هایی از قبیل تامین مواد اولیه، نیروی انسانی، استهلاک، هزینه های اداری، زمان بندی و نحوه اجرای طراح و سایر موارد در این مرحله بررسی می شود. به طور خلاصه در این بخش بررسی می شود که وضعیت فنی پروژه در طول اجرای طرح به چه نحوی خواهد بود.

بخش مالی

هدف از اجرای هر طرحی دستیابی به سود و منفعت است و به همین دلیل در هر طرحی باید از یک شاخص و معیار مناسب برای تعیین سود ده یا زیان ده بودن طرح استفاده کرد. برای این منظور در هر پروژه ای باید تحلیل مالی در گزارش طرح توجیهی با دقت بالا انجام گیرد.

در تجزیه و تحلیل مالی هزینه های تولید، درآمدهای پیشبینی شده برای سالهای آتی، هزینه سرمایه گذاری، وضعیت گردش حساب بانکی، صورتحساب سود یا زیان و تراز پیشبینی می شود. به منظور بررسی مناسب بودن یک طرح امکان سنجی معمولا از دو روش تحلیل اقتصادی و تحلیل مالی استفاده می شود.

در این بخش تحلیل اقتصادی عبارت از ارزیابی اقتصادی با در نظر گرفتن عاملی به نام هزینه و فایده اجتماعی می باشد. همچنین ارزیابی مالی عبارت از جریان های هزینه و سود از دیدگاه سرمایه گذار است.

نکته ای که باید مد نظر داشت عبارت از این است که تحلیل های اقتصادی ابعاد بیشتری را در مقایسه با تحلیل مالی در نظر می گیرد. در واقع هر نوع سرمایه گذاری فردی با هدف کسب منفعت و تثبیت آن صورت می گیرد ولی هدف جامعه موارد جامع تری می باشد که برای مثال می توان به اشتغال زایی، کاهش و در نهایت حذف فقر، افزایش درآمد ملی، بهبود رفاه عمومی و غیره اشاره کرد. بنابراین طرح های توجیه مربوط به بخش خصوصی و بخش دولتی از این نظر متفاوت خواهند بود.

عوامل مهم در تهیه یک طرح توجیهی

با توجه به اهمیت طرح توجیهی در پرورش دادن و به ثمر رسیدن طرح ها، یک سری نکات مهمی باید در این پروسه مد نظر قرار بگیرد. اولین مورد عبارت از بهره بردن از یک کارشناس با تجربه در حوزه فعالیت مد نظر می باشد. تسلط به نرم افزارهای مالی و برنامه نویسی و همچنین داشتن اطلاعات و مواد اولیه لازم برای طرح نکته مهم بعدی می باشد که باید مورد توجه قرار بگیرد.

مورد بعدی که باید مورد توجه قرار بگیرد عبارت از دسترسی به اطلاعات به روز و دقیق در رابطه با قیمت ها می باشد تا هزینه ها و درآمدها با تخمین دقیق تری برآورد گردند.

کاربردهای طرح توجیهی

طرح توجیهی با توجه به حوزه فعالیت مد نظر ما و همچنین سرمایه گذاران مورد نظر می توانند کاربردهای متفاوتی داشته باشند که به طور خلاصه عبارتند از:

• گرفتن وام از بانک ها و موسسات مالی

• جذب سرمایه گذار

• دریافت مجوزهای مورد نیاز

• گرفتن زمین مورد نیاز از سازمان های مرتبط همانند منابع طبیعی

• مطالعه مالی کامل یک طرح

• مشخص کردن میزان سود و تعداد سال مورد نیاز برای برگشت سرمایه صرف شده

• آشنایی با تجهیزات و وسایل و ساختمان ها و قیمت هر یک از آنها که در پروژه مورد نیاز هستند

بخش طرح توجیهی سایت متیس

در صورتیکه شما همانند اکثر افراد جامعه یک طرحی را در ذهن خودتان دارید، به منظور اینکه بتوانید آن طرح را به صورت کامل بررسی و در صورت مناسب بودن رشد دهید، به یک مشاور و همیار مناسب نیاز دارید. سایت متیس به آدرس https://expertmasters.ir/به صورت 24 ساعته منتظر دریافت ایده شما در مورد کسب و کار مدنظرتان است و تا رسیدن به اهداف همپا و همیار شما می باشد. همچنین در صورتیکه شما علاقمند به برقراری تماس تلفنی باشید، با گرفتن شماره 02191091576 می توانید از خدمات ما بهره مند گردید.