عملکرد بانکها در سهماهه ابتدایی سال ۱۴۰۴؛ بررسی میزان تسهیلات پرداختی
افزایش ۴۲.۸ درصدی تسهیلات بانکی در بهار ۱۴۰۴: خبر خوب برای کسبوکارها و خانوارها
بانک مرکزی اعلام کرده که در سه ماهه ابتدایی سال ۱۴۰۴، بانکها مبلغ ۱۷۷۶۹.۸ هزار میلیارد ریال تسهیلات پرداخت کردهاند. این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، افزایشی چشمگیر معادل ۴۲.۸ درصد (۵۳۲۱.۸ هزار میلیارد ریال) را نشان میدهد. این رشد قابل توجه، نشاندهنده پویایی بیشتر در سیستم بانکی و افزایش تزریق نقدینگی به اقتصاد کشور است.
بیشترین سهم از این تسهیلات، یعنی ۷۵.۹ درصد (۱۳۴۸۶.۷ هزار میلیارد ریال)، به صاحبان کسبوکار (اعم از اشخاص حقوقی و حقیقی) اختصاص یافته است. این موضوع نشان میدهد که بانکها همچنان بر حمایت از بخش تولید و تجارت تمرکز دارند. ۲۴.۱ درصد باقیمانده (۴۲۸۳.۲ هزار میلیارد ریال) نیز به مصرفکنندگان نهایی (خانوارها) تعلق گرفته است. لازم به ذکر است که تسهیلات پرداختی در سه ماهه سال ۱۴۰۳ با تعدیلات صورت گرفته از ۱۲۱۵۳.۶ به ۱۲۴۴۸.۰ هزار میلیارد ریال افزایش یافته بود.
بازنگری در نحوه تخصیص تسهیلات: اولویت با سرمایه در گردش و صنعت
بررسی دقیقتر نشان میدهد که ۸۴.۹ درصد از کل تسهیلات پرداختی به کسبوکارها (۱۱۴۵۲.۱ هزار میلیارد ریال)، در قالب سرمایه در گردش بوده است. این یعنی بخش عمده تسهیلات به فعالان اقتصادی برای تأمین نقدینگی مورد نیاز جهت ادامه فعالیتهای جاریشان پرداخت شده است. در بخش خانوار نیز، ۳۹.۷ درصد از تسهیلات (۱۶۹۸.۷ هزار میلیارد ریال) به خرید کالاهای شخصی اختصاص یافته است.
یکی از نکات برجسته، توجه ویژه بانکها به بخش صنعت و معدن است. در سه ماهه ابتدای سال ۱۴۰۴، ۵۸۷۱.۴ هزار میلیارد ریال از تسهیلات به این بخش تخصیص یافته که معادل ۵۱.۳ درصد از کل سرمایه در گردش پرداختی به تمام بخشهای اقتصادی است. جالبتر اینکه، ۹۴.۵ درصد از کل تسهیلات پرداختی به بخش صنعت و معدن (۵۸۷۱.۴ از ۶۲۱۴.۹ هزار میلیارد ریال)، برای تأمین سرمایه در گردش بوده است. این آمار نشاندهنده اولویتدهی بالای بانکها به تأمین منابع مالی لازم برای بخش صنعت و معدن در سال جاری است.
تسهیلات خرد و کارتهای اعتباری: افزایش دسترسی خانوارها
از کل تسهیلات پرداخت شده، ۳۹۵۱.۰ هزار میلیارد ریال (۲۲.۲ درصد) به صورت تسهیلات خرد (کمتر از ۳۰۰ میلیون تومان) بوده است. همچنین، ۱۹۲.۹ هزار میلیارد ریال نیز در قالب کارتهای اعتباری پرداخت شده است. با احتساب کارتهای اعتباری، کل تسهیلات خرد به ۴۱۴۳.۹ هزار میلیارد ریال میرسد که معادل ۲۳.۱ درصد از کل تسهیلات است.
نکته قابل توجه این است که با در نظر گرفتن تسهیلات کارتهای اعتباری که به خانوارها پرداخت شده، سهم بخش خانوار از ۲۴.۱ درصد اولیه، به ۲۴.۹ درصد از کل تسهیلات افزایش مییابد. این آمار میتواند نشاندهنده تلاش برای بهبود دسترسی خانوارها به تسهیلات کوچکتر باشد.
هشدار بانک مرکزی: لزوم هوشیاری در برابر تورم و تقویت بانکها
با وجود این رشد در پرداخت تسهیلات، بانک مرکزی بر لزوم رعایت ملاحظات مربوط به کنترل تورم تأکید میکند. این نهاد هشدار میدهد که باید همواره مراقب پتانسیل تورمی ناشی از فشار تقاضای کل در اقتصاد بود.
بر این اساس، بانک مرکزی راهکارهای مهمی را برای آینده پیشنهاد میکند:
افزایش توان مالی بانکها از طریق افزایش سرمایه و بهبود کفایت سرمایه.
کاهش تسهیلات غیرجاری و بازگرداندن آنها به مسیر صحیح اعتباردهی.
افزایش بهرهوری بانکها در تأمین سرمایه در گردش تولیدی.
پرهیز از فشارهای مضاعف بر داراییهای بانکها.
تشویق بنگاههای تولیدی به سمت بازار سرمایه به عنوان ابزاری مهم در تأمین مالی طرحهای اقتصادی جدید.
این توصیهها نشاندهنده نگرانی بانک مرکزی از اثرات جانبی احتمالی افزایش تسهیلات و تأکید بر لزوم مدیریت صحیح این منابع برای حفظ ثبات اقتصادی و جلوگیری از دامن زدن به تورم است.
دیدگاهتان را بنویسید