درس ترکیه به ایران: چگونه مزدها افزایش یافت بدون فروپاشی اقتصادی
دستمزد یا دلار؛ کدام‌یک مقصر تورم است؟ / افشاگری کارشناسان در همایش بزرگ روابط کار آیا افزایش حقوق کارگران واقعاً باعث گرانی می‌شود؟ صبح امروز دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران میزبان وزیر کار و جمعی از نخبگان اقتصادی بود تا به یکی از جنجالی‌ترین سوالات اقتصاد ایران پاسخ دهند. خروجی این نشست یک پیام روشن داشت: […]
دستمزد یا دلار؛ کدام‌یک مقصر تورم است؟ / افشاگری کارشناسان در همایش بزرگ روابط کار
آیا افزایش حقوق کارگران واقعاً باعث گرانی می‌شود؟ صبح امروز دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران میزبان وزیر کار و جمعی از نخبگان اقتصادی بود تا به یکی از جنجالی‌ترین سوالات اقتصاد ایران پاسخ دهند. خروجی این نشست یک پیام روشن داشت: «دستمزد متهم ردیف اول تورم نیست؛ متهم اصلی جای دیگری است!»
شوک به فرضیه‌های قدیمی: افزایش مزد، تورم‌زا نیست
علی نصیری اقدم، عضو هیأت امنای سازمان تأمین اجتماعی، با ارائه داده‌های آماری، ادعای همیشگی درباره اثر تورمی دستمزد را رد کرد. او معتقد است:
موتور بهره‌وری: اگر کارگر دستمزد منصفانه بگیرد، با انگیزه بیشتری کار می‌کند و این یعنی رشد تولید.
تقویت بازار: افزایش مزد باعث می‌شود مردم قدرت خرید پیدا کنند و چرخ کسب‌وکارها بهتر بچرخد.
مقصر اصلی: عامل اصلی بدبختی واحدهای تولیدی و تورم، «نرخ ارز» است، نه حقوق ناچیز کارگران.
اقتصاد ایران «دلاری» شده است؛ کارگران جا مانده‌اند
در این همایش تاکید شد که اقتصاد ایران عملاً به ساز دلار می‌رقصد. از قیمت گوجه‌فرنگی تا قطعات صنعتی، همه با دلار بالا می‌روند، اما دستمزدها با ریال و با فاصله‌ای بسیار زیاد از تورم حرکت می‌کنند.
نکته کلیدی: کارشناسان معتقدند دستمزد نه تنها باید به اندازه تورم، بلکه باید بیشتر از نرخ تورم افزایش یابد تا سقوط قدرت خرید در سال‌های گذشته جبران شود.
درس مهم ترکیه برای اقتصاد ایران
دکتر نوح منوری، استاد دانشگاه تهران، به تجربه موفق ترکیه اشاره کرد. در حالی که در ایران با هر بار حرف زدن از افزایش مزد، تهدید به اخراج و تعطیلی واحدها می‌شود، در ترکیه دستمزدها همگام با تورم بالا می‌رود تا سفره کارگر کوچک نشود. او هشدار داد که در ایران «کار» تحقیر شده و سرمایه‌ها به جای تولید، به سمت فعالیت‌های غیرمولد و دلالی رفته است. این وضعیت باعث شده کارفرما ایجاد چند شغل ساده را نوعی «لطف» بداند!
بحران در تأمین اجتماعی و نسیه‌خواری خانوارها
بخش نگران‌کننده گزارش به سازمان تأمین اجتماعی برمی‌گردد. وقتی حقوق‌ها پایین بماند، حق بیمه کمتری واریز می‌شود و صندوق‌های بازنشستگی برای پرداخت مستمری‌ها با بحران شدید مواجه می‌شوند. از سوی دیگر، رواج خریدهای اینترنتی اقساطی نشان‌دهنده بدهکار شدن خانوارها برای تامین نیازهای اولیه است که یک زنگ خطر بزرگ اجتماعی محسوب می‌شود.
خلاصه نتایج همایش
دستمزد کارگر: باید فراتر از تورم رشد کند.
عامل اصلی تورم: نوسانات نرخ ارز و نقدینگی، نه حقوق کارگر.
راهکار: تقویت تشکل‌های کارگری و تغییر نگاه دولت به مقوله دستمزد.
دیدگاهتان را بنویسید