به گزارش پول بانک، آمارنامه تجمیعی شهریور ۱۴۰۵ وزارت صمت نشان می‌دهد که تولید خودرو سواری در کرمان موتور و خودروسازان بم در شش ماه نخست امسال به ۱۲ هزار و ۷۳۳ دستگاه رسیده است؛ در حالی که این رقم در مدت مشابه سال گذشته ۲۶ هزار و ۸۸۰ دستگاه بود. به این ترتیب، تولید کرمان موتور با حدود ۵۳ درصد کاهش، به ۱۴ هزار و ۱۴۷ دستگاه رسیده است.
این افت، البته در خلأ اتفاق نیفتاده است؛ آمار تولید سواری کشور نیز در همین بازه از ۴۶۱هزار و ۹۵۵ دستگاه به ۲۹۶هزار و ۴۰۹ دستگاه رسیده و حدود ۳۶ درصد کاهش یافته است. در بخش خصوصی، افت تولید حتی شدیدتر بوده و از ۹۰ هزار و ۲۸۹ دستگاه به ۳۶ هزار و ۴۹۴ دستگاه رسیده است؛ کاهشی حدود ۵۳ درصد.
تغییر در سبد محصولات و نقش Eagle
اما در دل این تصویر نزولی، کرمان موتور حرکت متفاوتی انجام داده و KMC Eagle در مسیر رشد قرار گرفته است؛ تولید این محصول از هزار و ۹۷۴ دستگاه در نیمه نخست ۱۴۰۴، به هفت هزار و ۶۳۷ دستگاه در نیمه نخست ۱۴۰۵ رسیده تا رشد تقریبی ۲۹۰ درصدی را ثبت کند. سهم Eagle از کل تولید سواری کرمان موتور نیز از حدود ۸ درصد به حدود ۶۵ درصد افزایش یافته است.
اگر تنها نیمه نخست امسال را با خط‌کش تیراژ ارزیابی کنیم، داستان کرمان موتور افت تولید است؛ اما با نگاه به ترکیب تولید، می‌توان تغییر توازن در سبد محصولات را دید.
شنای Eagle در جهت خلاف رودخانه تولید!
در نیمه نخست ۱۴۰۴، سبد کرمان موتور متنوع‌تر بود؛ JAC J4، KMC X5 و J7 هر کدام بیش از پنج هزار دستگاه تولید داشتند و کنار آنها KMC SR3 با هزار و ۴۳۵ دستگاه، KMC A5 با دو هزار و ۱۶۷ دستگاه و Eagle با هزار و ۹۷۴ دستگاه حضور داشتند. اکنون، یک سال بعد وزن این محصولات در سبد تولید به‌شدت کاهش یافته، اما Eagle مسیر دیگری را پیموده است.
اگر Eagle را از مجموع تولید دو سال کنار بگذاریم، تولید سایر محصولات کرمان موتور از حدود ۲۲ هزار و ۵۶۶ دستگاه در نیمه نخست ۱۴۰۴ به حدود ۴ هزار و ۱۶۰ دستگاه در نیمه نخست ۱۴۰۵ کاهش یافته است؛ این عدد شاید گویاترین بخش ماجرا باشد. این نکته نشان می‌دهد که Eagle تنها محصولی نیست که به سبد کرمان موتور اضافه شده؛ بخشی از وزنی بوده که از تولیدات قبلی کاسته شده و با افزایش تقاضا در بازاری که تأمین، ارز، حمل‌ونقل و دسترسی به قطعات با چالش همراه است، توان تولید یک محصول تا حدود ۶۰ درصد از تیراژ شرکت را به خود اختصاص داده است؛ امری که در شرایط فعلی، از منظر صنعتی حائز اهمیت است.
از محصول جدید تا ستون تولید
ایگل در نیمه نخست ۱۴۰۴ هنوز محصولی تازه وارد در سبد کرمان موتور بود و تنها حدود ۸ درصد تیراژ شرکت را تشکیل می‌داد. اما در سال بعد، با تولید ۷ هزار و ۶۳۷ دستگاه، این خودرو حدود ۶۵ درصد کل تولید سواری کرمان موتور را به خود اختصاص داد. به این ترتیب، اولین خودروی بومی کرمان موتور به محور سبد محصولات تبدیل شده و گواهی است بر حرکت شرکت از اتکاپذیری به چند محصول مونتاژی به سوی تمرکز بیشتر بر محصولی بومی و توسعه یافته روی پلتفرم داخلی.
اهمیت این تغییر تنها در بومی‌بودن نیست؛ در صنعت خودرو بومی‌بودن به معنای بی‌نیازی از زنجیره تأمین خارجی نیست. Eagle نیز همچنان به قطعات، مواد اولیه، تجهیزات و شبکه تأمین وابسته است؛ اما داخلی‌سازی می‌تواند به تصمیم‌گیری و مدیریت بیشتری بر محصول منجر شود. کاهش ۵۳ درصدی تولید کرمان موتور نشان می‌دهد محدودیت‌های کلان صنعت از این شرکت عبور نکرده‌اند، اما وجود یک محصول و پلتفرم داخلی می‌تواند مزیت مهمی در کنترل و جهت‌دهی به تولید ایجاد کند.
این به معنای آن است که داخلی‌سازی می‌تواند از سطح قطعه فراتر رود و به سطح محصول و پلتفرم برسد، جایی که خودروساز بتواند درباره نوع خرید و نحوه توسعه محصول تصمیم‌های مشخص‌تری اتخاذ کند.
شرایط امسال صنعت خودرو، افزایش بی‌دردسر تیراژ را به همراه ندارد. تولید سواری بخش خصوصی در شش ماه نخست امسال حدود ۵۳ درصد کاهش یافته است. کرمان موتور نیز با افت تولید مواجه شده، اما هم‌زمان توانسته است یک محصول را به‌طور قابل توجهی تقویت کند. این تفاوت را نباید با افزایش کل تولید شرکت خلط کرد؛ زیرا کل تولید کاهش یافته است، ولی تراز ترکیبی تولید نشان می‌دهد که داخلی‌سازی و تمرکز بر محصولی با پلتفرم داخلی می‌تواند در شرایط فعلی مزیت‌هایی را برای شرکت ایجاد کند.
اگر مسیر پیش رو با توسعه پلتفرم، افزایش داخلی‌سازی و گسترش زنجیره تأمین ادامه یابد، Eagle می‌تواند از یک مدل خودرو فراتر رود و نشانه‌ای از گرایش کرمان موتور از مونتاژ چند محصول به ساخت سبدی از محصولات باشد؛ شاید این، همان نکته‌ای باشد که آمار کلی کاهش تولید به‌خوبی بازتاب نمی‌دهد.