دلار در محاصره کانالهای تلگرامی و قوانین معیوب؛ پشتپرده گرانی ارز چیست
غلامرضا مصباحیمقدم معتقد است بازار آزاد ارز در ایران، بیش از آنکه تابع واقعیتهای اقتصادی باشد، تحت تأثیر جریانسازیهای خارج از کشور و اشکالات ساختاری در قوانین داخلی است. او بر این باور است که کشور با مازاد ارزی روبروست، اما مدیریت این منابع با چالشهای جدی مواجه شده است.
کانالهای تلگرامی؛ اتاق جنگ اقتصادی
مصباحیمقدم بر این باور است که نرخهای بازار آزاد، واقعیت اقتصادی ندارند و عمدتاً در کانالهای تلگرامی ساخته میشوند. به گفته او:
این کانالها خارج از کنترل بانک مرکزی هستند و از بیرون مرزها هدایت میشوند.
هدف این جریانسازیها، ایجاد التهاب، ناامیدی و نگرانی در جامعه است.
او این وضعیت را بخشی از یک «جنگ اقتصادی» برنامهریزی شده توسط دشمنان میداند.
نقد تند به قانون پیمانسپاری ارزی
از دیدگاه این عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، خودِ قانون فعلی باعث تقویت بازار سیاه شده است. طبق قانون فعلی، صادرکنندگان باید ۶۰ درصد ارز خود را به بانک مرکزی بدهند و مجازند ۴۰ درصد مابقی را در بازار آزاد عرضه کنند.
نتیجه: همین ۴۰ درصد، سوختِ اصلی بازار آزاد، دلالان و قاچاقچیان ارز را تأمین میکند.
راه حل: این قانون باید فوراً اصلاح شود و صادرکنندگان مکلف شوند ۱۰۰ درصد ارز خود را به بانک مرکزی تحویل دهند.
پارادوکس ارز مازاد و گرانی دلار
یک سوال اساسی وجود دارد: اگر تراز تجاری کشور مثبت است و طبق گفتههای وزیر اقتصاد (همتی)، حدود ۲۸ میلیارد دلار صادرات مازاد داریم، چرا دلار گران میشود؟ مصباحیمقدم پاسخ میدهد:
تأخیر در بازگشت ارز: شرکتهای بزرگ پتروشیمی و فولادی ارز را به موقع به سامانههای رسمی واریز نمیکنند.
عدم دسترسی بانک مرکزی: زمانی که بازار به ارز نیاز دارد، بانک مرکزی به دلیل این تأخیرها، به منابع دسترسی کافی ندارد و همین موضوع باعث ایجاد «عطش» و افزایش قیمت در بازار میشود.
لزوم برخورد قاطع سه قوه
این استاد دانشگاه معتقد است بازار آزاد به شکلی که در ایران وجود دارد، در هیچ نظام اقتصادی متعارفی معنا ندارد. او تأکید کرد که دولت، مجلس و قوه قضاییه باید در یک اقدام هماهنگ، جلوی فعالیت دلالان و سودجویان را بگیرند و ساختار مدیریت ارزی کشور را به نفع سامانه رسمی تغییر دهند.
پیشبینی ممنوع، اصلاح واجب
مصباحیمقدم برخلاف بسیاری از کارشناسان، از پیشبینی قیمت آینده دلار خودداری کرد؛ چرا که معتقد است خودِ پیشبینی میتواند سیگنال منفی به بازار بدهد. او تأکید کرد که به جای حدس زدن قیمت، باید «سیاستهای اشتباه» و «ساختارهای معیوب ارزی» را به سرعت اصلاح کرد.
