پیش‌بینی قیمت حبوبات در ماه رمضان و شب عید؛ آیا گرانی در راه است
با نزدیک شدن به روزهای پرمصرف سال، بازار حبوبات تحت تأثیر تغییرات ناگهانی سیاست‌های ارزی با تلاطم روبرو شده است. حذف ناگهانی ارز ترجیحی و جایگزینی آن با ارز تالار دوم مرکز مبادله، نه‌تنها واردکنندگان را در آستانه ورشکستگی قرار داده، بلکه پیش‌بینی‌ها از موج جدید افزایش قیمت‌ها در ماه رمضان و عید نوروز حکایت دارد.
شوک ارز ۱۳۰ هزار تومانی به واردکنندگان
داوود لپه‌چی، رئیس هیئت مدیره حبوبات ایران، در گفتگویی اعلام کرد که انتقال نرخ ارز از ۷۰ هزار تومان به ۱۳۰ هزار تومان، واردکنندگان را با ضررهای سنگینی مواجه کرده است. بسیاری از این فعالان اقتصادی بر اساس نرخ قبلی کالا وارد کرده بودند و اکنون برای جایگزینی موجودی و تسویه بدهی‌های خود با بحران نقدینگی دست‌وپنجه نرم می‌کنند.
چرا تقاضا برای حبوبات افزایش یافت
به گفته کارشناسان، دو عامل اصلی باعث هجوم مردم به بازار حبوبات شده است:
جایگزینی با پروتئین حیوانی: با گرانی شدید گوشت و مرغ، بسیاری از خانوارها حبوبات را به عنوان منبع اصلی پروتئین جایگزین کرده‌اند.
پیک مصرف فصلی: نزدیکی به ایام عید نوروز و ماه مبارک رمضان به طور سنتی تقاضا را در بازار بالا می‌برد.
سهم تولید داخل و واردات در قیمت نهایی
اگرچه ۷۰ درصد نیاز بازار از طریق تولیدات داخلی تأمین می‌شود و امسال خشکسالی آسیب کمتری به مزارع زده است، اما قیمت تولیدات داخل هم از گزند گرانی در امان نمانده است. عواملی نظیر:
افزایش قیمت سم و کود وارداتی.
بالا رفتن هزینه‌های بسته‌بندی و دستمزد کارگر.
هزینه‌های واسطه‌گری (از کشاورز تا توزیع‌کننده نهایی). باعث شده‌اند تا قیمت نهایی در مغازه‌ها بسیار بالاتر از قیمت تولید یا واردات باشد.
پیش‌بینی قیمت‌ها در ماه‌های آینده
رئیس هیئت مدیره حبوبات ایران هشدار داد که اگرچه تورم این حوزه تاکنون حدود ۴۰ درصد (مطابق تورم رسمی) بوده، اما اثرات اصلی حذف ارز ترجیحی در ماه‌های آینده و هم‌زمان با اوج مصرف نمایان خواهد شد.
یک نقد جدی: لپه‌چی معتقد است حذف ارز ترجیحی اقدام درستی بود، اما شیوه‌ی اجرای ناگهانی آن بازار را به شوک فرو برد. او تأکید کرد که رایزنی با بانک مرکزی و وزارت جهاد برای جبران خسارت واردکنندگان در جریان است تا از فروپاشی زنجیره تأمین جلوگیری شود.