انتقاد قالیباف از وضعیت اقتصادی: توزیع ارز زیاد است اما گرانی ادامه دارد
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، در پایان اولین جلسه بررسی عملکرد یکساله دولت در اجرای برنامه هفتم توسعه، انتقادات صریحی را به وضعیت اقتصادی کشور و نحوه اجرای برنامه وارد کرد.
تناقض ارز ترجیحی و گرانی: سفره مردم چرا کوچک شد
رئیس مجلس با اشاره مستقیم به مشکلات معیشتی مردم گفت: «مشکلات اقتصادی باعث کوچک شدن سفره مردم می‌شود.»
او به یکی از بزرگترین تناقضات اقتصادی فعلی اشاره کرد و افزود: «ما برای کالاهایی ارز ۲۸۵۰۰ تومانی می‌دهیم، اما در عمل شاهد بالا رفتن هزینه خدمات و گرانی نهاده‌ها هستیم. هیچ منطقی جز این وجود ندارد.» قالیباف تأکید کرد که میزان گرانی موجود با میزان ارز تخصیص یافته و افزایش خدمات، هیچ همخوانی و تناسبی با یکدیگر ندارند.
جلسه بررسی برنامه هفتم: پیشگیری بهتر از درمان
آقای قالیباف هدف از برگزاری این جلسه (بررسی عملکرد سال اول برنامه) را یک «اقدام پیشگیرانه» خواند. او توضیح داد که برخلاف ۶ برنامه توسعه گذشته که ارزیابی‌ها معمولاً پس از پایان ۵ سال انجام می‌شد، مجلس این بار تصمیم گرفت تا از همان سال اول به بررسی ضعف‌ها و اشکالات بپردازد تا سریع‌تر رفع شوند.
وی این اقدام را نشان‌دهنده «اوج همکاری میان دولت و مجلس» و دارای دو مزیت دانست: ۱) پاسخگویی دولت و ۲) پیشگیری از تکرار اشکالات گذشته.
افشاگری از گزارش دولت: اکثر اهداف «غیرقابل انجام» هستند
بخش مهمی از سخنان قالیباف به گزارش‌های خود دولت در مورد برنامه هفتم اختصاص داشت. او با اشاره به اینکه دولت باید بر روی ۲۵۳۰ حکم برنامه تمرکز کند، از آمارهای نگران‌کننده‌ای پرده برداشت:
در حوزه اقتصاد (جدول اول): که مهم‌ترین بخش برنامه است، دولت اعلام کرده که از ۱۳ بند شاخص کلیدی، ۱۲ مورد آن قابل انجام نیست!
در حوزه صنعت و معدن (جدول یازدهم): دولت از ۳۵ شاخص، ۲۶ شاخص را غیرقابل انجام دانسته است.
قالیباف این موارد را «قابل تأمل» و «غیرقابل پذیرش» خواند.
ریشه مشکلات کجاست؟ ۷۷٪ مشکل «مدیریتی» است نه «پولی»
رئیس مجلس در ادامه به ریشه‌یابی دلایل عدم تحقق اهداف بر اساس گزارش خود دولت پرداخت. او گفت: «بر اساس جدولی که دولت داده است، دلیل عدم تحقق احکام، تنها ۲۲/۹ درصد مربوط به اعتبار ناکافی یا عدم پیش‌بینی بودجه است.»
وی افزود: «این یعنی مابقی مشکلات (حدود ۷۷٪) مربوط به اشکالات کارکردی، ساختاری و مدیریتی است.» عواملی مانند عدم همکاری دستگاه‌ها، پیچیدگی فرایندها، عدم تصویب آیین‌نامه‌ها و تعدد دستگاه‌های موازی، بخش بزرگی از این مشکلات هستند. قالیباف تأکید کرد که دولت و مجلس باید برای حل این مشکلات ساختاری به هم کمک کنند.
راه حل کلیدی: اصلاحات انرژی (ماده ۴۶)
رئیس مجلس «اصلاح انرژی» (ماده ۴۶ برنامه) را کلید حل بسیاری از این مشکلات دانست. او هشدار داد: «اگر ما دست به ماده ۴۶ نزنیم و مدیریت و کاهش شدت انرژی را انجام ندهیم، حتی اگر ۱۲۰ میلیون لیتر بنزین تولید کنیم، باز هم باید ۶ میلیارد دلار برای واردات هزینه کنیم.»
او تأکید کرد که برای رسیدن به رشد اقتصادی ۸ درصدی، چاره‌ای جز اجرای درست اصلاحات انرژی نیست. به گفته قالیباف، اگر این اصلاحات به درستی (یعنی «مدیریت مصرف» و نه «کم مصرف کردن») انجام شود، سهم بهره‌وری در رشد اقتصادی می‌تواند از ۲.۸ درصد به بیش از ۵ درصد افزایش یابد و این برای کشور تولید ثروت خواهد کرد.
مردم نامحرم نیستند
قالیباف در پایان به دلیل علنی بودن این جلسه اشاره کرد و گفت: «برخی می‌خواستند جلسه غیرعلنی باشد… اما اجازه داده شد بحث‌ها برای مردم پخش شود. مردم که نامحرم نیستند. همه اشکالاتی که بیان می‌شود، حرفش از ماست و رنج آن با مردم است.»