کاهش ۵.۴ درصدی شاخص تولید در دیماه ثبت شد
تازهترین گزارش مرکز پژوهشهای مجلس از پایش بخش حقیقی اقتصاد، روایتگر تضاد در عملکرد صنایع است. در حالی که بخش صنعت در مقایسه با سال گذشته رشد قابل توجهی داشته، اما افت شاخصها نسبت به آذرماه، نشاندهنده چالشهای جدی در مسیر تولید و فروش کوتاهمدت است.
۱. تولید و فروش؛ رشد سالانه و عقبنشینی ماهانه
بر اساس دادههای آماری دیماه ۱۴۰۴، بخش صنعت در نگاهی کلان نسبت به مدت مشابه سال قبل (رشد نقطه به نقطه) موفق عمل کرده است:
شاخص تولید: رشد ۶.۵ درصدی نسبت به دی سال گذشته.
شاخص فروش: رشد ۹.۸ درصدی نسبت به دی سال گذشته.
با این حال، مقایسه عملکرد دیماه با ماه قبل از آن (آذر ۱۴۰۴)، نشاندهنده یک روند کاهشی است؛ به طوری که شاخص تولید ۵.۴ درصد و شاخص فروش ۴.۲ درصد افت را تجربه کردهاند.
۲. جدال میان صنایع؛ پیشتازی شیمیایی و سقوط خودرو
تحلیل رشتهفعالیتهای مختلف نشان میدهد که وضعیت برای همه صنایع یکسان نیست:
صنعت خودرو و قطعات: این بخش با رکود عمیقی مواجه شده است؛ به طوری که تولید ۱۹.۶ درصد و فروش ۱۲.۶ درصد نسبت به سال قبل کاهش یافته است.
صنایع شیمیایی (بهجز دارو): برخلاف بخش خودرو، این صنعت روزهای خوبی را سپری میکند و با رشد ۹.۹ درصدی تولید و ۱۳.۷ درصدی فروش، نقش محرک را در شاخص کل ایفا کرده است.
۳. فشار تورم بر تولید؛ جهش قیمت محصولات صنعتی
بخش نگرانکننده گزارش، مربوط به شاخص قیمتهاست که فشار هزینهها را بر دوش تولیدکننده نشان میدهد:
رشد ماهانه قیمتها: محصولات شرکتهای صنعتی بورسی تنها در یک ماه ۱۲.۴ درصد گرانتر شدهاند.
تورم نقطه به نقطه: این شاخص با جهشی دوباره به ۵۹.۹ درصد رسیده است.
میانگین سالانه قیمتها: در پایان دیماه، میانگین قیمت فعالیتهای صنعتی بورسی به رقم ۴۹.۱ درصد افزایش یافته است که از تداوم فشارهای تورمی در بخش تولید حکایت دارد.
گزارش دیماه ۱۴۰۴ نشان میدهد که اگرچه صنعت ایران نسبت به سال گذشته ظرفیتهای خود را توسعه داده، اما نوسانات ماهانه و جهش قیمتها، پایداری این رشد را تهدید میکند. رکود در صنعت خودرو و تورم نزدیک به ۶۰ درصدی تولید، زنگ خطری برای سیاستگذاران اقتصادی محسوب میشود.
