بسته شدن مسیر فرار بدهکاران با مقررات تازه افتتاح حساب جاری
بانک مرکزی پس از بازنگری اساسی و به روزرسانی مقررات، «دستورالعمل حساب جاری (ریالی) و ضوابط اجرایی ماده (۶) اصلاحی قانون صدور چک» را به تصویب رساند و ابلاغ کرد. این تغییرات گسترده با هدف انطباق ضوابط با اصلاحات مهم قانون صدور چک در سال‌های ۱۳۹۷ و ۱۴۰۰ و همچنین رفع ابهامات شبکه بانکی صورت گرفته است.
دستورالعمل جدید که نتیجه ادغام ضوابط قبلی حساب جاری و دستورالعمل اجرایی ماده (۶) قانون چک است، اصلاحات کلیدی و مهمی را در نظام بانکی ایجاد می‌کند:
مهم‌ترین تغییراتی که باید بدانید
حذف اجبار به معرفی‌نامه و تعریف «حساب پشتیبان»:
ممنوعیت الزام معرف: دیگر متقاضیان برای افتتاح حساب جاری نیازی به ارائه معرف ندارند. این تغییر، رویه‌های متشتت قبلی در بانک‌ها را پایان می‌دهد.
حساب پشتیبان: تعریف جدیدی تحت عنوان «حساب پشتیبان» یا عناوین مشابه اضافه شده است.
محدودیت تعداد دسته چک
تعداد دسته‌چک‌های قابل دریافت توسط اشخاص حقیقی و حقوقی در کل شبکه بانکی، به تفکیک حساب‌های انفرادی و مشترک، محدود شده است.
بازنویسی شرایط اعطای دسته‌چک و رفع سوءاثر
شرایط اعطای دسته‌چک: شرایط جدید بر اساس شیوه مقرر در ماده (۶) اصلاحی قانون صدور چک به صورت اساسی بازنویسی و استثنائات اعطای دسته‌چک حذف شده‌اند.
رفع سوءاثر: شیوه‌ها و راهکارهای رفع سوءاثر چک با توجه به اصلاحیه سال ۱۳۹۷ قانون چک، کاملاً به‌روزرسانی و اصلاح شده‌اند.
شفاف‌سازی در مواجهه با چک‌های صیادی
نحوه عملکرد بانک‌ها در صورت بروز مغایرت بین اطلاعات کاغذی چک و اطلاعات ثبت شده در سامانه صیاد تصریح شده است.
تکلیف بانک در مواقع عدم ثبت چک در سامانه صیاد توسط صادرکننده، مشخص شده است.
فصل جدید «فوت و حجر»
یک فصل مجزا به دستورالعمل اضافه شده که نحوه مواجهه بانک‌ها با چک‌های افراد متوفی یا محجور و مسائل مبتلابه در این خصوص را تبیین می‌کند.
ادغام دستورالعمل‌ها
مفاد دو دستورالعمل قبلی (دستورالعمل حساب جاری و دستورالعمل اجرایی ماده ۶ اصلاحی قانون صدور چک) به دلیل هم‌پوشانی احکام، با هم ادغام شده‌اند.
این اصلاحیه جامع که در جلسه مورخ ۱۸/۰۶/۱۴۰۴ هیأت عالی بانک مرکزی به تصویب رسیده، با هدف ایجاد شفافیت بیشتر، کاهش سوءاستفاده‌ها و انطباق کامل با قوانین جدید، به بانک‌ها ابلاغ شده و آن‌ها موظف به اجرای دقیق آن هستند.